Prototypy polskiej motoryzacji

Zdjęcia wraz danymi przedstawiające polskie prototypy w motoryzacji.

' 08 Gru
Syrena Mikrobus

Syrena Sport (z przodu) oraz Syrena Mikrobus (z tyłu) z próbnymi tablicami rejestracyjnymi na torze testowym. Syrena w wersji mikrobus – pierwszy w dziejach polskiej motoryzacji samochód, który dziś określa się jako minivan lub MPV (Multi Porpose Vechicle). W aucie mieściło się siedem osób. Trzy foteliki drugiego rzędu i tylną kanapę, a także fotel obok kierowcy można było łatwo wymontować, tworząc ogromną przestrzeń ładunkową. Nawet ze wszystkimi fotelami było w kabinie miejsce na prawie metr sześcienny bagażu. Dopuszczalne obciążenie mikrobusu to 480 kg, sama Syrena bez załadunku ważyła 900 kg. Do napędu pojazdu użyto silnika S-15 o mocy 27KM. Pod względem technicznym auto bazowało na standardowym modelu, ale ze względów bezpieczeństwa przesunięto zbiornik paliwa z komory silnikowej pod podłogę bagażnika. Blaszno-drewniano-laminatowe nadwozie zostało oparte na ramie tak jak w przypadku Syren z serii 100. Skonstruowali je inż. Nawrot i inż Łukasiewicz. Samochód miał poważny mankament: trzydrzwiowe nadwozie, które jak na tak mały pojazd było fatalnym rozwiązaniem. Niestety władza nie była skłonna wprowadzić ten interesujący samochód do produkcji. Powstał tylko jeden prototyp, który – podobnie jak Syrena Sport – nie przetrwał do naszych czasów.

' 18 Kwi
Warszawa 210

Warszawa 210. Sylwetka tego auta wzorowana była na ówczesnym Fordzie Falconie. Nowoczesne, samonośne nadwozie zawieszono z przodu na kolumnach McPherson, wahaczach poprzecznych i sprężynach śrubowych. Z tyłu zastosowano resory piórowe. Sześciocylindrowy silnik o pojemności 2,5 litra napędzał koła tylne poprzez sterowane hydraulicznie sprzęgło i czterostopniową skrzynię biegów. Powstała także jednostka czterocylindrowa 1,7 litra. Prawdopodobnie powstały dwa prototypy.

' 21 Wrz
FSO Syrena Sport

FSO Syrena Sport – prototyp polskiego samochodu sportowego, zbudowany pod koniec lat 50. XX wieku w Fabryce Samochodów Osobowych w Warszawie. Określenie „najpiękniejszy samochód zza żelaznej kurtyny” powtarzany jest w każdym prawie opisie Syreny Sport. Przy budowie silnika wykorzystano podzespoły z motocykla Junak: cylindry, głowice oraz tłoki. Silnik osiągał moc około 35 KM przy 6000 obr/min. Dane techniczne Typy nadwozia: 2-drzwiowe Coupé, Silnik: 698 cm³ ok. 35 KM, Skrzynia biegów: 4-biegowa manualna, Rodzaj napędu: przedni, Masa własna: ok. 710 kg syrena-srodek Władysław Gomułka wpadł w furię, gdy zobaczył Syrenę Sport podczas pierwszomajowego pochodu w 1960 roku. Duma FSO rozwścieczyła I sekretarza komunistycznej partii. Nie spodobał mu się dekadencki, kapitalistyczny dwuosobowy samochód. Jedyny egzemplarz zespołu inżyniera Cezarego Nawrota trafił do garażu Ośrodka Badawczo-Rozwojowego w Falenicy pod Warszawą. sport-syrena

' 23 maja
Warszawa M20 Sedan

Prototyp samochodu Warszawa M20 Sedan z cofniętą szybą. Autorem zmian nadwozia był inż. Cezary Nawrot, a szczegóły konstrukcyjne opracowywał inż. Stanisław Łukaszewicz. W tej wersji, w tylnym pasie nadwozia zostały wstawione dwie pary okrągłych tylnych lamp, między którymi mieściła się tablica rejestracyjna. Modyfikacje przodu ograniczono do zmiany kierunkowskazów i zastosowania nowej osłony chłodnicy. Ważną i zauważalną nowością była panoramiczna szyba przednia, która zastąpiła montowaną w M20 płaską i dzieloną po środku.

wawa-sedan2

' 24 Lis
Warszawa Ghia Sedan i Kombi

FSO Warszawa Ghia w wersji sedan. W celu skonstruowania dla samochodu Warszawa M-20 nowoczesnego nadwozia nawiązano współpracę z włoską firmą Carrozzeria Ghia z Turynu. W ramach tych działań rozpoczęto konstruowanie nowocześniejszego, górnozaworowego silnika S-21 oraz zamówiono projekt nadwozia sedan i kombi we włoskiej firmie nadwoziowej Ghia. Projekt kosztował około 62 tys. dolarów. To jedno z najlepszych wówczas studiów designerskich wywiązało się wzorowo, przysyłając do kraju dwa auta o urodzie i poziomie wykonania jak z innego świata. W prototypach wykorzystano wiele elementów i akcesoriów z pojazdów produkowanych wówczas we Włoszech i USA, takich jak Lancia, Fiat, Alfa Romeo i Chrysler. wawa-ghia2 Po przetransportowaniu w 1959 roku do Polski dwóch prototypów wykonanych w Carozzeria Ghia w Turynie nikt poza wąskim gronem fachowców z FSO i dygnitarzy nigdy ich nie widział. Poniżej Warszawa Ghia w wersji kombi. Zdjęcia zrobiono w halach przy Via Agostino Montefeltro 5 w Turynie, dawnej siedzibie firmy Ghia. ghia-kombi ghia-kombi2 Faktycznie, na owe Polskie ulice prototypy Ghia wydawały się lekko szokować wyrafinowanymi liniami, mimo to ich założenia nie były nieuzasadnione. Zostały one zaprezentowane w 1959 samemu Władysławowi Gomułce (I sekretarzowi PZPR). Niestety, auto nie weszło do produkcji seryjnej prawdopodobnie ze względu na zbyt wysokie koszty. Pod koniec lat 70. samochody zostały zezłomowane w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym FSO, w Falenicy. Na koniec wnętrze auta: ghia-wnetrze

' 23 Lis
Gryfia

To jeden z mniej udanych polskich prototypów. Gryfia powstała w 1959 roku w Zakładach Przemysłu Motoryzacyjnego w Łodzi. W tych samych zakładach produkowano silniki do motocykla Junak. Gryfia różniła się od innych polskich mikrosamochodów, tym że była trójkołowcem. Napędzana była jednocylindrowym silnikiem pochodzącym z Junaka. Miał on pojemność 350 cm3, moc maksymalna wynosiła 15 koni mechanicznych przy 5500 obr/min. Moc ta pozwalała rozpędzić Gryfię do 70- 80 km/h. Na pokład mogła zabrać maksymalnie 3 osoby. Nie było to jednak zbyt wygodne, ponieważ był tylko jeden rząd siedzeń, więc w środku było bardzo ciasno. gryfia-2Miała źle rozmieszczone obciążenia, co jest minusem wielu trójkołowców. Projektantom Gryfii, nie podobały się problemy z manewrowaniem, które nie powinno sprawiać problemów w samochodzie przeznaczonym do jazdy po mieście. Pojazd nie został wprowadzony do produkcji seryjnej z powodu źle umieszczonego środka ciężkości przez co miał tendencję do przewracania się na zakrętach. Z tego powodu powstał tylko jeden prototyp.

' 07 Kwi
SFW-1 Sanok

SFW-1 Sanok. Samochód został zaprojektowany przez Zdzisława Beksińskiego, jednego z najbardziej cenionych współczesnych artystów i skonstruowany w Sanockiej Fabryce Wagonów „Sanowag”. Projektant pokazał swój kunszt również w tym prototypowym autobusie turystycznym. Szkoda, że awangardowa stylistyka, jednoznacznie kojarząca się z amerykańskimi trendami w projektowaniu samochodów, nie przeszła weryfikacji władz socjalistycznych. Do napędu SFW-1 zastosowano prototypowy 6-cylindrowy, rzędowy silnik benzynowy typu S470 o pojemności skokowej 4196 cm³ i mocy maksymalnej 69,8 kW (95 KM). sanok2

' 17 Cze
Prototypowy trójkołowiec B21

Prototypowy trójkołowiec Junak B21 stworzony przez Szczecińską Fabrykę Motocykli. Miał on skrzynię ładunkową z przodu i kierowane koła osi przedniej. Ładowność tego modelu wynosiła 300 kg. Układ nośny był nierozłączny i składał się z ramy motocykla uzupełnionej w przedniej części ramą skrzyni ładunkowej i zawieszenia przedniego. Koła przednie zawieszono niezależnie na pojedynczych wahaczach poprzecznych współpracujących z poprzecznym resorem piórowym. Hamulec przedni działał na oba 12″ koła przednie. Kierownica typu motocyklowego była połączona drążkami kierowniczymi ze zwrotnicami kół. Skrzynię ładunkową wykonano ze sklejki, a do jej ściany przedniej zamocowano dwa reflektory i mały zderzak przedni. Układ napędowy-tradycyjny, zmieniono jedynie przełożenie,co ograniczało prędkość maksymalną około 60-70 km/h.

' 31 Mar
Smyk

Polski prototypowy mikrosamochód Smyk podczas sesji zdjęciowej. Posiadał silnik od motocykla Junak M07 o pojemności 349 cm³ i mocy 15KM. Produkcję Smyków planowano rozpocząć w Szczecińskiej Fabryce Motocykli, projekt był bardzo bliski realizacji, ale w efekcie końcowym, odgórnie, do produkcji zatwierdzono Mikrusa, co przekreśliło szanse rozwoju innych mikrosamochodów. Powstała tylko seria próbna Smyków – około 17 sztuk – w której karoserie niektórych egzemplarzy różniły się od siebie.

' 31 Mar
Fafik

Polski mikrosamochód Fafik. Wykorzystano wiele elementów skutera Osa M50. Fafik ważył 270 kg, napędzany był jednocylindrowym silnikiem pochodzącym ze skutera Osa M50 (148 cm³, moc 6,5 KM) osiągał prędkość maksymalną około 60-70 km/h i spalał średnio 4,5 litra niskooktanowej benzyny na 100 kilometrów. Nie doczekał się produkcji seryjnej.

fafik

' 07 Mar
Warszawa M20-U

W roku 1956, inżynierowie FSO opracowali unowocześnioną wersję samochodu Warszawa M20, ze zmodernizowanym dolnozaworowym silnikiem M-20-U. Był to prototyp, a w zasadzie przedprototyp, mający na celu sprawdzenie wielu rozwiązań, które mogłyby zostać zastosowane w seryjnych Warszawach. Charakteryzował się całkowicie zmienioną przednią częścią nadwozia. Nowa była maska silnika, błotniki przednie i tylne, zderzaki, przednie lampy kierunkowskazów oraz atrapa chłodnicy z centralnie umieszczonym trzecim reflektorem. W tylnej części nadwozia pojawiły się zespolone lampy kierunkowskazów i świateł „Stop”. Podstawowe i najbardziej odczuwalne, z punktu widzenia kierowcy, zmiany zaszły w silniku. Zmieniono m.in. jego stopień sprężania, wyregulowano czas otwarcia zaworów oraz zastosowano nowocześniejszy gaźnik. Silnik M20 po przeróbkach zwiększył swą moc z 50 KM do aż 65 KM, co było wynikiem nie najgorszym, zważywszy na archaiczność konstrukcji M20. Pozwalało to na rozpędzenie się do 130 km/h – także dzięki dodanemu nadbiegowi.

Wnętrze również uległo zmianom. Wprowadzono inną kierownicę, deskę rozdzielczą, tapicerkę oraz wypełnienie siedzeń – użyto gumy gąbczastej. Przeprojektowano system ogrzewania tak by temperaturę regulować przepływem gorącej wody a nie strumieniem ciepłego powietrza. Zastosowano cieńsze blachy i szyby by zmniejszyć ciężar i materiałochłonność. Zwiększono też zastosowanie elementów tłoczonych zamiast kutych w elementach mechanicznych pojazdu.

' 07 Kwi
WFM Żuk

WFM Żuk. Pomysł skonstruowania skutera powstał w Warszawskiej Fabryce Motocykli. Silnik o pojemnosci 150 ccm (o mocy ok. 6.5KM) – potomek silnika S01 usytuowano tak, ze os cylindra znalazla sie w poziomie. Cieżar własny 120 kg, ciezar max 280 kg.

' 07 Lip
Pionier

Polski, prototypowy samochód Pionier Furgon. Głównym konstruktorem samochodu Pionier został Mieczysław Łukawski. Poza konstrukcją Pioniera jest on dziś szerzej znany jako twórca nadwozia samochodu Żuk. Skorzystał on z silnika GAD 500 a być może również całego pojazdu GAD 500. Jednym z podstawowych założeń konstrukcyjnych miała być łatwość adaptacji do różnych typów nadwozi. W tym celu zastosowano układ napędowy z silnikiem umieszczonym z przodu, napędzającym koła przednie. Jako pierwszy do prób skierowany został furgon. Jego masa własna wynosiła 865 kg a ładowność 300 kg. Do jego napędu użyto nieco przekonstruowanego silnika Gad 500, z którym nieustannie eksperymentowano, o stopniu sprężania wynoszącym 8-8,5:1 i mocy zaledwie 14 KM zasilanego przez gaźnik Solex.

pionier-front

' 05 Kwi
Gad 500

Konstruktor silników inżynier Stefan Gajęcki z rodziną w samochodzie Gad 500. Samochód był znacznie bardziej zaawansowany niż można by przypuszczać na podstawie czasu i miejsca jego powstania oraz amatorskich metod zbudowania jedynego egzemplarza. Osadzona na spawanej ramie karoseria była wykonana ze stali i pomalowana błękitno-zielonym lakierem metalizowanym. Trzybiegowa skrzynia, wielotarczowe, mokre sprzęgło i reszta układu przeniesienia napędu na przednie koła pochodziły z DKW F7. Masa własna była dość znaczna – 780 kg, silnik 496 cm³ o mocy 13KM.